دعای داریوش کبیر در تخت جمشید :

               خداوند این کشور را از دشمن و از خشکسالی و دروغ محفوظ دارد ...

بعد از یه مدت که نبودم می دونم منتظر مطلب جدیدم در مورد خوانسار بودید ولی این شعر زیبا در مورد ایران را حیفم آمد در وبلاگ نگذارم.

دارا جهان ندارد سارا زبان ندارد
بابا ستاره ای در هفت آسمان ندارد

کارون زچشمه خشکیدالبرزلب فروبست
حتا دل دماوند آتش فشان ندارد

دیو سیاه دربند آسان رهید وبگریخت
رستم در این هیاهو گرز گران ندارد

روز وداع خورشید زاینده رودخشکید
زیرا دل سپاهان نقش جهان ندارد

بر نام پارس دریا نامی دگر نهادند
گویی که آرش ما تیر و کمان ندارد

دریای مازنی ها بر کام دیگران شد
نادر زخاک برخیز میهن جوان ندارد

دارا کجای کاری دزدان سرزمینت
بر بیستون نویسند دارا جهان ندارد

آییم به دادخواهی فریادمان بلند است
اما چه سود که اینجا نوشیروان ندارد

سرخ وسپید وسبزست این بیرق کیانی
اما صد آه و افسوس شیر ژیان ندارد

کو آن حکیم توسی شهنامه ای سراید
شاید که شاعر ما دیگر بیان ندارد

هرگز نخواب کوروش ای مهرآریایی
بی نام تو وطن نیز نام و نشان ندارد

دو قلای نرومایه

با  قلا  مایه یی    قلای   نری               ورشه    ری    درخت   صنیبری

تا به واچن گه نخچه ژون دررت               با هم از عشق پر زشور و شری

شی  خود  بخچه  ساتن  لونه               صحب  ژون  کرت  با  دماغ  تری

هر    قلایی    خبر   گنا   بومه              بخچه   هیاره ژون  ز  هر   گذری

به   نک   اون  یکی  به  نازوله               به  نک  این یکی به پیش و پری

پر  و  پیش  و چلفته ژون کشا               یا  گه  از  بته  یا  گه  از  شجری

عمله    با    مهندس    و   بنا               همه   بومنده   و   از  بی  نظری

تا   بنایی   ز   پی   بشه  بالا               یا  ز ریشوله  یا  ز  چول  و  چری

یگ  قلا  پیری  ادودشت  از وا               بژکشا   از   دل   آه   پر   شرری

تا   چنینژ   بدی   به   حرفومه               با   تکون   دادن   لویر   و  سری

کای  قلا ها  به انقراض شدین               یا   گه   دونسه   یا   ز  بیخبری

دیر وزی ادکو این کلعمه درخت               ری   زمین  از  دسیسه  بشری

پس از اون  لونه دون خراب گنو               یا   گه   با  اره  یا  گه  با   توری

ویدر  این  به  گه  بیندین  لونه               ری   درخت   جوون  و  تازه تری

ولی   از   حرف  این  قلا  پیره               نبه   در   گوش   این   قلا  اثری

متن کامل شعر در ادامه مطلب ....

تا  موی  تو   را  باز  پریشان  نکند  باد          بسیار سفارش به صبا کردم و رفتم

صد جور به من کردی و من هیچ نگفتم         جز آن که به جان تو دعا کردم و رفتم

میسوزم ازین شعلهء جان سوزکه خودرا       از عشق تو انگشت نما کردم و رفتم

خضرازپی لعل توهمی گشت ومن اورا          دلخوش به کفی آب بقا کردم و رفتم

ای بس که چوپروانه پی لعل توگشتم          تاجان خودای شمع فدا کردم و رفتم

با ناله و  فریاد خود  ای لاله  چو  بلبل          صد غلغله  درباغ  به پاکردم و رفتم

با کس نتوان گفت که درحسرت وصلت        با جان و تن خویش چها کردم و رفتم

از بزم جهان باده ی عشرت نچشیده          برخاستم  و  رو  به  خدا کردم و رفتم

                               غم بود گلاویز تو ای بخشی و آن را

                                از جان تو با حیله جدا کردم و رفتم     

                                          برگرفته از کتاب گلستان خوانسار اثر مرحوم فضل الله زهرایی

محرم نیز آمد و وبلاگ محرم در خوانسار نیز هر روز با مطالبی جالب همراه با تصاویری زیبا در رابطه با محرم خوانسار به روز می شود به امید دیدار .

لینک وبلاگ محرم در خوانسار : http://moharam-e-khosar.blogfa.com

صد تا چاقو او سازو یکیژ دسه ندارو   

( sadta chaghu ed sazu yekizh dasta nadaru )         

صد تا چاقو می سازد یکی از آنها دسته ندارد.

کنایه از : دروغ گویی و بدقولی و انجام ندادن کار است.

عبدالله ملا  نه شه وختی جی اشه جمعه شه

( abdolla molla nadshe vakhtiji eshe joma she )     

عبدالله مکتب ( مدرسه ) نمی رفت وقتی هم که می رفت جمعه می رفت.

کنایه از : وظیفه نشناس و کارا رابه موقع و برعکس انجام دادن است.

عسب پیش کشی دندونش ورنش مارنده 

( asbe pish keshi dandunezh vernatesh marendeh )       

اسب پیش کشی دندانش را نمی شمارند.

کنایه از : کاری را که هنوز انجام نشده را روی آن حساب نکن.

غلا جیغه  (ghela jigha)   

نوعی کلاغ که همواره فریاد می کشد.

کنایه از : اشخاص پر سر و صدا و فریاد زننده را گویند.

منبع : كتاب جغرافياي خوانسار . تاليف : حميد رضا مير محمدي ( با اندکی تلخیص و تصرف )

سلته از پا غلا ورگیر    ( salta ez pa ghela vargir )

نردبان را از پیش پای کلاغ بردار

کنایه از : بی نیازی است .

سواره حبر از پیاده ندارو     ( sowara khebarez piyada nadaru )

سواره خبر از پیاده ندارد .

کنایه از : غفلت و بی خبری است.

سو سرخ واس دس چلاغ خبو    ( sowe sorkh vasse dasse cholagh khebu )

سیب سرخ برای دست شکسته یا علیل خوب است.

کنایه از : نا آگاهی در ارزشمندی و ارزش نهادن است.

سید اگر پاشنی گیژ جی تلابو خمس بژرسو 

                  ( seyyed ege pashni giyazhie talabu khomsbezh resu )                    

سید اگر پاشنه گیوه اش هم طلا باشد خمس به او می رسد .

کنایه از : استحقاق و سزاواری است.

صد بار بموات ایزن نکر ، ریسمون کین سیزن نکر

                  ( sad bar bamvatizan naker resmun kine sizan naker )                

صد بار گفتم اینطور نکن ، نخ به ته سوزن نکن

کنایه از : دخالت نابجا و فضولی و .... است.

منبع : كتاب جغرافياي خوانسار . تاليف : حميد رضا مير محمدي ( با اندکی تلخیص و تصرف )

مصدر به (( دال و نون )) یا (( ت و ن )) ختم می شود که مصدر اصلی گویند .

بعضی مصدرها به (( ن )) تنها ختم می شود که البته قاعده درستی ندارند و بطور مرتب صرف نمی شوند.

مصدر اصلی مثل :                         گفتن                     رفتن              دیدن                 بردن

 که به گویش خوانساری می شود : واتن (vatan )     هشتن (heshtan )  دین(deyan)     برتن( bertan)

مصدر جعلی مثل :                               رقصیدن                ترسیدن

که به گویش خوانساری می شود : رقصن  ( reghsan )    ترسن ( tersan )

مصدر بسیط مثل : دانستن که می شود دونن ( daunn)

مصدر مرکب مثل : آب خوردن که می شود او واخورتن ( ou vakhortan )

مصدر محفف مثل : گفت و شنید که می شود بواژ بشنو   ( bavazh bashneu )

مصدر مقاربه مثل : باید می شد که می شود ادگوا بگنو (edgu baghenu )

منبع : کتاب دستور زبان گویش خوانساری       تالیف : سید مجتبی بنی هاشمی خوانساری

در گویش خوانساری اغلب کلمه ها با (( الف )) جمع بسته می شود.

مثل : اوا ( ooha  ) که معنی آبها میدهد  

خاکا ( khaka ) که معنی آن خاکها می شود  

خبیا ( khebia ) که معنی خوبیها می دهد

به بعضی از کلمات (( همه )) و (( اینهمه )) نیز اضافه می شود .

مثل : اینهمه گنا ( inhameh gona  ) که معنی اینهمه گناه است.

اینهمه کیه ( inhameh kiah  ) که معنی اینهمه خانه  است.

همه براها ( hameh beaha  ) که معنی ان همه برادرها است.

همه چوا  ( hameh choa  ) که معنی ان همه چوبها است.

دیدی یو گه از همه هل بخاری  یا اشو بالا

                      ( didyu ge ez hama hol bokhariya eshshu bala ) 

دودی است که از سوراخ همه بخاری ها بالا می رود .

کنایه از : مردن برای همه است .

ریگ مینه کیشش درو   ( rig mine keyshesh  deru )

ریگ در کفشش می باشد

کنایه از : نادرست و متقلب بودن ، مانند جنسش خرده شیشه دارد.

زورژ به  خره نررسو پالونز ورگیرو  

               ( zurezh be khara nar-resu palunezh vere giru )   

زورش به خر نمی رسد پالانش را بر می دارد .

کنایه از : برادر را به جای برادر ازردن و کشتن است ، یا دوست را به جای دشمن گرفتن است.

سرت مین آخور گامیش نکر    ( saret mine akhore gamishnaker )

سرت را به اخور گاومیش نکن

کنایه از : ستیز نکردن و در نیفتادن با بالاتر از خود است.

سلام لر بی طمع نی  ( selame lor bie tema ney )

سلام لر ، بی طمع نیست.

کنایه از : منظور و مقصود خاص داشتن است.